Nataraj Huliyar


Writer

Biography

Dr. Nataraj Huliyar is a short story writer, novelist, columnist, poet and critic.
Born in Huliyar town, Tumkur district Karnataka, India, he did his Masters in English and has done his Ph.D., on ‘Tradition and Modernity in Modern African and Kannada Literature: A comparative Study.’ He is a Professor of English and teaches Comparative Literature at Centre of Kannada Studies, Bangalore University, and is also the Director of Centre for Gandhian Studies. He is the former Dean of school of languages, and Head of the Dept. of English, Central University of Karnataka. He lives in Bangalore.

He is the Executive Editor of Dr. Ram Manohar Lohia’s works in Kannada Translation. He has written columns for magazines and presently writes a socio-cultural column in Prajavani, leading Kannada Daily. He has published over 2000 articles both in English and Kannada.

Publications: He has to his credit 3 Short Story Collections, 2 plays, a novel, 2 poetry Collections, a biography, a monograph and 3 books of Cultural Criticism. He has edited about 48 books for various projects. His works have been prescribed as texts in several universities across Karnataka.

Awards: He has won Karnataka Sahitya Academy awards 3 times (1994, 2002, 2009) and Sahitya Shree Award for Lifetime Literary Achievement in 2017. He is also a recipient of Madhyama Academy Ambedkar Award and Lokanayaka Jayaprakash Narayan Award, G.S. Shivarudrappa Award for Criticism, Rammanohar Lohia Award, Ki. Ram. Nagaraj Samskruthi Award.
Read More


Blog

Latest Posts

More Blogs

blog
01 Mar 2026 ಬುಕರ್ ಬಾನು ಮುಷ್ತಾಕರ ಬುಕ್ ಕವರ್‍ಸ್!

ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ಪುಸ್ತಕ ಓದುವ ಎಷ್ಟು ಜನ ಪುಸ್ತಕದ ಕವರುಗಳನ್ನು ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿ ಗಮನಿಸುತ್ತಾರೋ ಗೊತ್ತಿಲ್ಲ. ಯಾವುದೇ ಪುಸ್ತಕ ಕೈಗೆತ್ತಿಕೊಂಡಾಗ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಎಲ್ಲರೂ ನೋಡುವುದು ಮುಖಪುಟವನ್ನೇ; ಆದರೆ ಈ ಮುಖಪುಟ ಕಲಾವಿದರು ಮೂಲತಃ ಸೃಜನಶೀಲ ಲೇಖಕ, ಲೇಖಕಿಯರಷ್ಟೇ ಸೂಕ್ಷ್ಮಜೀವಿಗಳು, ಪ್ರತಿಭಾವಂತರು ಎಂಬುದನ್ನು ನಾವು ಸರಿಯಾಗಿ ಯೋಚಿಸಿರುವುದಿಲ್ಲ. 

ಅದೇನೇ ಇರಲಿ, ಬಾನು ಮುಷ್ತಾಕ್ ಅವರ ‘ಹಾರ್ಟ್ ಲ್ಯಾಂಪ್’ (ಅನುವಾದ: ದೀಪ ಬಾಸ್ತಿ) ಅನುವಾದಿತ ಕೃತಿಗೆ ಹಲ ಬಗೆಯ ರಕ್ಷಾಪುಟಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದ ಕಲಾವಿದ ಅಹ್ಲಾವತ್ ಗುಂಜನ್ ಅವರ ಸಂದರ್ಶನ ಮುಖಪುಟ ವಿನ್ಯಾಸದ ಕಲೆ ಕುರಿತು ನನ್ನ ಕಣ್ಣನ್ನಂತೂ ತೆರೆಸಿತು. ಅಹ್ಲಾವತ್ ರಕ್ಷಾಪುಟ ಮಾಡಿದ ‘ಹಾರ್ಟ್ ಲ್ಯಾಂಪ್’, ಗೀತಾಂಜಲಿ ಶ್ರೀಯವರ, ‘ಟೂಂಬ್ ಆಫ್ ಸ್ಯಾಂಡ್’ ಬುಕರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಗಳಿಸಿವೆ.
ಸಂದರ್ಶನದ ಶುರುವಿಗೇ ಅಹ್ಲಾವತ್, ‘ಪುಸ್ತಕ ವಿನ್ಯಾಸ ಒಂದು ‘ಸರ್ವಿಸ್’ ಎಂದ ತಕ್ಷಣ, ಸರ್ವಿಸ್ ಎಂಬ ಪದಕ್ಕಿರುವ ವಿಶಾಲ ಅರ್ಥಗಳು ನನ್ನನ್ನು ತಟ್ಟಿದವು. ಈ ಸರ್ವಿಸ್-  ಪುಸ್ತಕಕ್ಕೆ, ಪುಸ್ತಕ ಬರೆದವರಿಗೆ, ಪುಸ್ತಕದ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ವಿವರಗಳಿಗೆ, ವಸ್ತುವಿಗೆ, ನಿರೂಪಣೆಗೆ, ಪುಸ್ತಕ ಸಂಸ್ಕೃತಿಗೆ, ಒಟ್ಟಾರೆ ಸಂಸ್ಕೃತಿಗೆ, ಓದುಗ ಓದುಗಿಯರಿಗೆ, ಪುಸ್ತಕ ಪ್ರಕಾಶಕರಿಗೆ...ಹೀಗೆ ಅಹ್ಲಾವತ್ ಹೇಳುವ ‘ಸರ್ವಿಸ್’ ಎಂಬುದರ ಅರ್ಥಗಳು ವಿಸ್ತಾರವಾಗುತ್ತಾ ಹೋದವು. 

ಅಹ್ಲಾವತ್ ಪ್ರಕಾರ, ಪುಸ್ತಕ ವಿನ್ಯಾಸಕಾರನ ಈ ಸರ್ವಿಸ್ ಎಂಥದೆಂದರೆ, ‘ಅದು ಕೃತಿಗೆ, ಪಠ್ಯಕ್ಕೆ ನಿಷ್ಠೆ. ನನ್ನ ಪಾತ್ರ ಏನು ಅಂದರೆ, ಪದಗಳ ಮೂಲಸತ್ವವನ್ನು ಒಂದು ರೂಪಕ್ಕೆ, ಆಕಾರಕ್ಕೆ -ಫಾರ್ಮ್‌ಗೆ- ಭಟ್ಟಿ ಇಳಿಸುವುದು. ಆ ರೂಪ ನೋಡಿದ ತಕ್ಷಣ ನೋಡಿದವರಿಗೆ ಅರ್ಥ ಎಟುಕಬೇಕು, ಸಂದರ್ಭ ಕರಾರುವಾಕ್ಕಾಗಿರಬೇಕು; ಸೌಂದರ್ಯದ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಅದು ನೋಡಲೇಬೇಕು ಎನ್ನಿಸುವಂತಿರಬೇಕು.’

‘ಅಂದರೆ, ಬರೆಯುವವರಿಗೆ ಇಲ್ಲದ ಒತ್ತಡ, ಆಹ್ವಾನ ಪುಸ್ತಕ ಕಲಾವಿದನ ಸೃಜನಶೀಲ ನೋಟಕ್ಕೆ ಇರುತ್ತದೆ: ಈ ಕಣ್ಣು ಕೃತಿಯ ಒಳಗೆ ನೋಡಬೇಕು; ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರ ಅರ್ಥ ಹೊಮ್ಮಿಸುವ ವಿವರಗಳನ್ನು, ಪ್ರತಿಮೆಗಳನ್ನು ಹುಡುಕಬೇಕು; ಓದುಗಿ-ಓದುಗರನ್ನೂ ಗಮನದಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಬೇಕು.’ ಇದು ಅಹ್ಲಾವತ್ ಗ್ರಹಿಕೆ.  

‘ಹಾರ್ಟ್ ಲ್ಯಾಂಪ್’ ಕೃತಿಗೆ ಬುಕರ್ ಅವಾರ್ಡ್ ಬಂದ ಕಾಲಕ್ಕೆ ಪುಸ್ತಕ ಹಾಗೂ ಅದರ ಅನುವಾದ ಕುರಿತು ವಿಧಾನಸಭೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಅಭಿನಂದನೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಹತ್ತು ನಿಮಿಷ ಮಾತಾಡುವ ಸಂದರ್ಭ ನನಗೆ ಬಂದಿತ್ತು. ಆಗ ಈ ಪುಸ್ತಕದ ಕವರ್ ಕುರಿತು ಸರಿಯಾಗಿ ಯೋಚಿಸಿರಲೇ ಇಲ್ಲ. ಮನಸೆಲ್ಲ ಇದ್ದ ಒಂದೇ ದಿನದಲ್ಲಿ ಪುಸ್ತಕ ಓದಿ ಮಾತಾಡುವುದರ ಕಡೆಗೇ! ಮೊನ್ನೆ ಅಹ್ಲಾವತ್ ಈ ಕತೆಗಳನ್ನು ಓದಿದ ಕ್ರಮ ನನ್ನನ್ನು ಅಚ್ಚರಿಗೊಳಿಸಿತು. 

‘ಡಿಸೈನರ್ ಒಬ್ಬ ಟ್ರಾನ್ಸ್ಲೇಟರ್' ಎನ್ನುವ ಅಹ್ಲಾವತ್‌ಗೆ, ‘ಡಿಸೈನರ್ ಕೇವಲ ಅಲಂಕಾರಪಟುವಲ್ಲ’ ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆ. ಬಾನು ಮುಷ್ತಾಕರ ಕತೆಗಳನ್ನು ಅನುವಾದಿಸಿದ ದೀಪಾ ಭಾಸ್ತಿ ಒಮ್ಮೆ ಅಹ್ಲಾವತ್ ತಲೆಯಲ್ಲಿ ಬಿತ್ತಿದ ದಾಳಿಂಬೆ ಬೀಜಗಳ ಐಡಿಯಾ ಅವರ ಕಲಾವಿದ ಪ್ರತಿಭೆಯಲ್ಲಿ ಮೊಳೆಯತೊಡಗಿತು: ‘ಹಾರ್ಟ್ ಲ್ಯಾಂಪ್’ನ ಕತೆಗಳು ನನ್ನಲ್ಲಿ ಉಳಿದವು: ಅವುಗಳ ಸದ್ದಿಲ್ಲದ ಶಕ್ತಿ, ಅವು ಸ್ತ್ರೀತನವನ್ನು ಶೋಧಿಸುವ ರೀತಿ, ಪ್ರೀತಿ, ಕಳೆದುಕೊಂಡ ಸಂಗತಿಗಳು, ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಭಾರ… ಎಲ್ಲವೂ ನನ್ನೊಳಗೆ ಉಳಿದವು. ಪ್ರತಿದಿನ ಕಾಣುವ ಚಿತ್ರಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಬಾನು ಮುಷ್ತಾಕ್ ಕತೆಗಳಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟೊಂದು ಕೋಮಲತೆಯಿತ್ತು; ಅವರ ಪಾತ್ರಗಳ ಮೌನದಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟೊಂದು ಶಕ್ತಿಯಿತ್ತು! ನನ್ನ ಮನಸ್ಸು ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ದಾಳಿಂಬೆಯ ಪ್ರತಿಮೆಗೆ ಮರಳುತ್ತಿತ್ತು. ಅವುಗಳ ದಿಟ್ಟ, ಪೂರ್ಣ ಜೀವಂತಿಕೆ, ಆದರೆ ಅದೇ ವೇಳೆಗೆ ಅವುಗಳ ತಾತ್ಕಾಲಿಕತೆ, ನಶ್ವರತೆ...’ 

ಅಹ್ಲಾವತ್ ನೋಟಗಳು ಲೇಖಕ-ಲೇಖಕಿ-ಕಲಾವಿದ-ಕಲಾವಿದೆ-ಪ್ರಕಾಶಕ-ಪ್ರಕಾಶಕಿ-ಓದುಗ-ಓದುಗಿ ಎಲ್ಲರನ್ನೂ ಎಜುಕೇಟ್ ಮಾಡಬಲ್ಲವು:

‘ಬುಕ್ ಕವರ್ ಬರಿ ಪ್ಯಾಕೇಜಿಂಗ್ ಅಂತ ನಾನು ತಿಳಿದಿಲ್ಲ. ಅದು ತನ್ನದೇ ಆದ ಸ್ಟ್ರಕ್ಚರ್-ಐಡೆಂಟಿಟಿ ಇರುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ. ಇವೆರಡೂ ಸೇರಿ ಕೃತಿ ಬರೆದವರ ಅರ್ಥ, ಸಂದೇಶಗಳಿಗೆ ಆಕಾರ ಕೊಟ್ಟು, ಕೃತಿಯೊಳಗಿನ ಶಬ್ದಗಳಿಗೆ ಒಂದು ಮುಖ ಕೊಡುತ್ತವೆ. ಇದು ನಾವು ಪುಸ್ತಕ ತೆರೆಯುವ ಮೊದಲೇ ಕಾಣುವ ಮುಖ. ಪುಸ್ತಕ ತೆರೆಯುವ ಆ ಗಳಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಮಖಪುಟಕ್ಕೆ ನಿರ್ಣಾಯಕ ಪಾತ್ರವಿದೆ. ಅದು ಪುಸ್ತಕ ಓದುವವರಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಧ್ವನಿ ಪಡೆಯಬೇಕು. ಆಹ್ವಾನಿಸಬೇಕು. ಪುಸ್ತಕ ಓದಲು ಒತ್ತಾಯಿಸಬೇಕು. ಎಲ್ಲವೂ ಪುನರಾವರ್ತನೆಯಾಗುವ ಈ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ವಿನ್ಯಾಸಕಾರ ಅತ್ಯಂತ ವಿಭಿನ್ನವಾಗಿಯೇ ಯೋಚಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ; ತನ್ನೊಳಗಿನ ಪಿಸುದನಿಯನ್ನು ಕೇಳಿಸಿಕೊಂಡು ರಿಸ್ಕ್ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಓದುವವರ ನಿರೀಕ್ಷೆಗೆ ಮೀರಿದ್ದನ್ನು ಕೊಡುವುದು ಅನಿವಾರ್ಯ.’

`ಹಾರ್ಟ್ ಲ್ಯಾಂಪ್’ ಕೃತಿ ಮರುಮುದ್ರಣವಾದಾಗಲೆಲ್ಲ ಅಹ್ಲಾವತ್ ಮೂಲದ ದಾಳಿಂಬೆ ಪ್ರತಿಮೆಯನ್ನು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಥರದಲ್ಲಿ ಬಳಸಿದರು: ‘ಒಂದು ಪ್ರಕಾಶನ ಸಂಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಮುಖಪುಟ ವಿನ್ಯಾಸ ಎನ್ನುವುದು ಹಲವರು ಸೇರಿ ಮಾಡುವ ಕೆಲಸ.  ಎಡಿಟರುಗಳು, ಮಾರಾಟ ವಿಭಾಗ, ಕೃತಿ ಬರೆದವರು ಅನುವಾದಿಸಿದವರು... ಎಲ್ಲರ ಜೊತೆಗೂ ನಾವು ಕೆಲಸ ಮಾಡಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ‘ಹಾರ್ಟ್ ಲ್ಯಾಂಪ್’ ಕೃತಿಯ ವಿನ್ಯಾಸದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ದೀಪಾ ಭಾಸ್ತಿ ದಾಳಿಂಬೆ ಬೀಜದ ಐಡಿಯಾ ಸೂಚಿಸಿದ ಮೇಲೆ, ಕಥಾ ಸಂಕಲನದ ಹಸ್ತಪ್ರತಿ ಓದಿದಾಗ ಈ ಸಲಹೆಯ ಅರ್ಥ ಹಾಗೂ ಸೌಂದರ್ಯ ನನ್ನೊಳಗೆ ಇಳಿಯತೊಡಗಿದವು.’

‘ಹಾರ್ಟ್ ಲ್ಯಾಂಪ್ ಮುಖಪುಟ ಬಾನು ಮುಷ್ತಾಕರ ಲೋಕಕ್ಕೆ ನನ್ನ ಸ್ಪಂದನ. ಈ ಕತೆಗಳಂತೆ ಈ ಮುಖಪುಟ ಕೂಡ ಓದುಗ ಓದುಗಿಯರನ್ನು ಮೆಲ್ಲಗೆ ಹಾಗೂ ಬಲವಾಗಿ ಆಹ್ವಾನಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ನನ್ನ ನಿರೀಕ್ಷೆ’ ಎನ್ನುವ ಆಹ್ಲಾವತ್, ನಂತರ ‘ಹಾರ್ಟ್ ಲ್ಯಾಂಪ್’ನ ಹತ್ತಾರು ಮುದ್ರಣಗಳಿಗೆ ಬಗೆಬಗೆಯ ಬಣ್ಣಗಳ ಕವರುಗಳನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಲೇ ಇದ್ದಾರೆ.

ವಿನ್ಯಾಸ ಕಲಾವಿದ ಒಳ್ಳೆಯ ರೀಡರ್ ಕೂಡ ಆಗಿದ್ದರೆ ಅದು ಇನ್ನೂ ಚಂದ: ಆಗ ಇಡೀ ಕೆಲಸ ಆಳವಾಗಿ ತೊಡಗುವ, ಒಳ್ಳೆಯ ಫಲ ಕೊಡುವ, ಆನಂದದ ಕೆಲವಾಗುತ್ತದೆ. ಕಲಾವಿದ ಪುಸ್ತಕ ಓದಿದ್ದರೆ, ಇಡೀ ವಿನ್ಯಾಸ ರಚನೆಯ ಪಯಣದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ಚರ್ಚೆಗಳು, ಆಲೋಚನೆಗಳು ತೀರ್ಮಾನಗಳು, ಅರ್ಥಪೂರ್ಣವಾಗುತ್ತವೆ... ಇವೆಲ್ಲದರ ಬಗ್ಗೆ ಅಹ್ಲಾವತ್ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿದ್ದರು. 

ಈ ಕಾಲದಲ್ಲಂತೂ ಪುಸ್ತಕ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗುವ ಮೊದಲೇ ಪುಸ್ತಕದ ಕವರುಗಳು ಡಿಜಿಟಲ್ ಮಾಧ್ಯಮದ ಮೂಲಕ ಹಲ ಬಗೆಯ ತೆರೆಗಳ ಮೇಲೆ ಮೂಡುತ್ತಿರುತ್ತವೆ. ಈ ಕಾಲ ಪುಸ್ತಕ ವಿನ್ಯಾಸಕಾರರಿಗೆ ಇನ್ನಷ್ಟು ಚಾಲೆಂಜಿಂಗ್ ಎಂಬುದನ್ನೂ ಅಹ್ಲಾವತ್ ಗಮನಿಸಿದ್ದಾರೆ: ‘ಈ ಸನ್ನಿವೇಶದಲ್ಲಿ ಜಾಣ ವಿನ್ಯಾಸಕಾರನೊಬ್ಬ ಡಿಜಿಟಲ್ ಮಾಧ್ಯಮದಲ್ಲಿ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಬಲ್ಲ ಅಕ್ಷರಗಳು, ಬಣ್ಣಗಳು, ಪ್ರತಿಮೆಗಳನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಲೇ, ಕವರ್ ಮುದ್ರಣವಾದಾಗ ಕೂಡ ತನ್ನ ಸಮಗ್ರತೆಯನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಕಡೆ ಗಮನ ಕೊಡಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.’  

ಈ ಮಾತುಕತೆಯ ಕೊನೆಗೆ ಐಶ್ವರ್ಯ ಖೋಸ್ಲಾ ಕೇಳಿದರು: ‘ನೀವು ಮಾಡಿದ ಕವರುಗಳಲ್ಲಿ ನಿಮಗೆ ಪ್ರಿಯವಾದ ಮೂರು ಕವರುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿ.’ 
ಅಹ್ಲಾವತ್ ಆಯ್ಕೆಯ ಮೂರು ಕವರುಗಳು: ರಂಜಿತ್ ಹೊಸಕೋಟೆಯವರ ‘ಮೀರ್ ತಖೀ ಮೀರ್‍’. ಅರುಂಧತಿ ರಾಯ್ ಅವರ ನಾನ್ ಫಿಕ್ಷನ್ ಬಾಕ್ಸ್ ಸೆಟ್. ಅಮಿತಾವ್ ಘೋಷ್ ಅವರ ‘ಗನ್ ಐಲ್ಯಾಂಡ್.’

ಐಶ್ವರ್ಯ ಖೋಸ್ಲಾ: ನಿಮಗೆ ತುಂಬ ಇಷ್ಟವಾದ ಬೇರೆ ವಿನ್ಯಾಸಕಾರರ ಮೂರು ಕವರುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿ.  

ಅಹ್ಲಾವತ್ ಗುಂಜನ್: ಸಿಮನ್ ದ ಬೋವಾ ಅವರ ‘ದ ವುಮನ್ ಡೆಸ್ಟ್ರಾಯ್ಡ್’; ಮುಖಪುಟ ವಿನ್ಯಾಸ: ಪೀಟರ್ ಮೆಂಡಲ್ಸಡ್.  ಝೇಡಿ ಸ್ಮಿತ್ ಅವರ ‘ದ ಫ್ರಾಡ್; ಮುಖಪುಟ ವಿನ್ಯಾಸ: ಜಾನ್ ಗ್ರೇ. ಮ್ಯಾಕ್ಸ್ ಪೋರ್ಟರ್ ಅವರ ‘ಗ್ರೀಫ್ ಈಸ್ ದಿ ಥಿಂಗ್ ವಿತ್ ದ ಫೆದರ್‍ಸ್’; ಮುಖಪುಟ ವಿನ್ಯಾಸ: ಎಲಿನಾರ್ ಕ್ರೋ.  

ಒಬ್ಬ ಗಂಭೀರ ಹೆಣ್ಣು ಅಥವಾ ಗಂಡು ಸಂಗೀತ, ಸಾಹಿತ್ಯ, ನಟನೆ, ಚಿತ್ರಕಲೆ... ಹೀಗೆ ಯಾವುದೇ ರಂಗದಲ್ಲಿರಲಿ, ಅವರು ಮನದಾಳದಿಂದ ಪ್ರಾಮಾಣಿಕವಾಗಿ ಮಾತಾಡಿದಾಗ, ಗಂಭೀರವಾಗಿ ಸ್ಪಂದಿಸಿದಾಗ ಎಂಥ ತೂಕವಿರುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಅಹ್ಲಾವತ್ ಮಾತುಗಳು ಕೂಡ ಸೂಚಿಸುತ್ತವೆ. ಹಾಗೆಯೇ ಅವರ ಜೊತೆ ಅಷ್ಟೇ ತೂಕವಾಗಿ ಮಾತಾಡಿದ ಐಶ್ವರ್ಯ ಖೋಸ್ಲಾರ ಪ್ರಬುದ್ಧತೆ, ಸಿದ್ಧತೆ...

ನಮ್ಮ ಕನ್ನಡ ಪತ್ರಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಇಂಥದ್ದಕ್ಕೆಲ್ಲ ಜಾಗವಿರದಿದ್ದರೆ ಹೋಗಲಿ, ಅವುಗಳ ಡಿಜಿಟಲ್ ಮಾಧ್ಯಮದಲ್ಲಾದರೂ ವಿವಿಧ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳ ಇಂಥ ತೂಕದ ಮಾತುಕತೆಗಳು ಬಂದರೆ ಸಂಸ್ಕೃತಿಗಳ ವಿಕಾಸಕ್ಕೆ ಘನತೆ ಬರಬಲ್ಲದು.

ಅಂದ ಹಾಗೆ, ಮುಖಪುಟದ ಕೊನೇ ಗಳಿಗೆಯ ಕೆತ್ತನೆಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗುವ ಕಲಾವಿದ-ಲೇಖಕ-ಪ್ರಕಾಶಕ ಬಳಗ; ಕಲಾವಿದರ ಸಂಭಾವನೆಯನ್ನು ಏರಿಸದೆ ಇಪ್ಪತ್ತು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದಿನ ಸಂಭಾವನೆಯನ್ನೇ ಕೊಸರಾಡಿ ಕೊಡುವ ಜನ; ಅಥವಾ ಪುಸ್ತಕದ ಮೇಲೆ ಕಣ್ಣಾಡಿಸದೇ ಮುಖಪುಟ ಮಾಡುವ ಮಂದಿ, ತಮ್ಮ ಐಡಿಯಾವನ್ನೇ ವಿನ್ಯಾಸಕಾರರ ಮೇಲೆ ಹೇರುವವರು ...ಎಲ್ಲರೂ ಅಹ್ಲಾವತ್ ಅವರ ಒಳನೋಟದ ನಿವೇದನೆಗಳನ್ನು, ತನಗೆ ತಾನೇ ಆಡಿಕೊಂಡಂತಿರುವ ಪಿಸುದನಿಗಳನ್ನು ಗಮನವಿಟ್ಟು ಕೇಳಿಸಿಕೊಂಡರೆ ಒಳ್ಳೆಯದಾಗುತ್ತದೆ. 

ಎರಡು ವಾರಗಳ ಕೆಳಗೆ ಇಂಡಿಯನ್ ಎಕ್ಸ್‌ಪ್ರೆಸ್ ಡಿಜಿಟಲ್ ಆವೃತ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಬಂದ ಈ ಸಂದರ್ಶನವನ್ನು ಬಾನು ಮುಷ್ತಾಕ್ ನೋಡಿರಲಿಕ್ಕಿಲ್ಲ ಎಂದು ಬೆಳಬೆಳಗ್ಗೆಯೇ ಫೋನ್ ಮಾಡಿ, ‘ಅಕ್ಕಾವ್ರಾ?’ ಎಂದೆ. 
ಅಷ್ಟೊತ್ತಿಗಾಗಲೇ ಬಾನು ಮುಷ್ತಾಖ್ ಅಹ್ಲಾವತ್ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಓದಿದ್ದರು.

‘ಅಹ್ಲಾವತ್ ಗುಂಜನ್ ನಿಮ್ಮ ಕತೆಗಳನ್ನ ಓದಿರೋ ರೀತಿಯೇ ಬೇರೆ! ನಾನು ಮೊದಲ ಸಲ ಈ ಪುಸ್ತಕ ನೋಡಿದಾಗ ಇದ್ಯಾಕೆ ಈ ದಾಳಿಂಬೆ ಬೀಜ... ಅಂದುಕೊಂಡು ಸುಮ್ಮನಾಗಿದ್ದೆ. ಈಗ ನೋಡಿದರೆ ಈ ಕವರ್ ಪೇಜಿನ ಪ್ರತಿಮೆಗಳು ಎಷ್ಟೊಂದು ಅರ್ಥಪೂರ್ಣ ಅನ್ನಿಸುತ್ತಿವೆ!’ ಎಂದೆ. 

‘ಹೂಂ’ ಎಂದ ಬಾನು ಕೂಡ ಅಹ್ಲಾವತ್ ತಮ್ಮ ಕತೆಗಳನ್ನು ಓದಿದ ರೀತಿಗೆ ವಿಸ್ಮಯಗೊಂಡಿದ್ದರು.

ಒಂದು ಪ್ರತಿಭೆ ಮತ್ತೊಂದು ಪ್ರತಿಭೆಯನ್ನು ಭೇಟಿ ಮಾಡುವುದೆಂದರೆ ಇದೇ; ‘ಕವಿಗೆ ಕವಿ ಮಣಿವಂ’ ಎಂದು ನಮ್ಮ ಹಿರಿಯ ಕವಿಗಳು ಹೇಳಿದ್ದೂ ಇದೇ!  

blog
22 Feb 2026 ’ಓದುಪ್ರತಿಭೆ’ಯ ಸೃಜನಶೀಲ ಆಟ!

ಭಾರತೀಯ ಕಾವ್ಯಮೀಮಾಂಸೆಯಲ್ಲಿ ಕವಿಯದು ‘ಕಾರಯಿತ್ರಿ ಪ್ರತಿಭೆ’ ಹಾಗೂ ಸಹೃದಯನದು 'ಭಾವಯಿತ್ರಿ ಪ್ರತಿಭೆ’ ಎಂದು ವಿಭಾಗ ಮಾಡಿರುವ ರೀತಿ ನಿಮ್ಮಲ್ಲಿ ಹಲವರಿಗೆ ಗೊತ್ತಿರುತ್ತದೆ. ಇಂಥ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಿನ ವಿಭಾಗೀಕರಣ ಅಷ್ಟು ಸರಿಯಲ್ಲ ಎಂದು ಬಹಳ ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಅನಿಸುತ್ತಲೇ ಇತ್ತು. ಓದುವುದು ಕೂಡ ಕಾರಯಿತ್ರಿ- ಅಂದರೆ ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್- ಪ್ರತಿಭೆ-ಸೃಜನಶೀಲ ಪ್ರತಿಭೆ- ಎಂದೇ ನಂಬಿಕೊಂಡು ಬಂದ ನನ್ನಂಥವರು ಹಲವರಿರಬಹುದು. 

ಈ ನಂಬಿಕೆ ಕೃತಿ ರಚನೆಯ ನಂತರ, ‘the author dies and the reader is born’ (ಕೃತಿಕಾರ-ಕೃತಿಕಾರ್ತಿ ಸಾಯುತ್ತಾರೆ; ಓದುಗ-ಓದುಗಿ ಹುಟ್ಟುತ್ತಾರೆ) ಎಂಬ ರೋಲಾ ಬಾರ್ತ್ ಮಾತು ಕೇಳಿದ ಮೇಲಂತೂ ಇನ್ನಷ್ಟು ಗಾಢವಾಗತೊಡಗಿತು. ‘ನೀನು ಬೆಳೆದರೆ ನಾನು ಬೆಳೆವೆ’ ಎಂಬ ಕುವೆಂಪು ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ ಕೃತಿಯೊಂದು ಓದುಗ, ಓದುಗಿಗೆ ಮಾಡುವ ಬಿನ್ನಹ ಅಥವಾ ಅವರಿಗೆ ಹಾಕುವ ಅವ್ಯಕ್ತ ಸವಾಲ್ ಕೂಡ ಇದೆ ಎಂದು ನನಗನ್ನಿಸಿದ್ದು ಅನಂತರ. ‘ಓದು ಎನ್ನುವುದು ಅರ್ಥದ ನಿರಂತರ ವಿಸ್ತರಣೆ’ ಎಂಬ ಡೆರಿಡಾ ಮಾತು ಓದಿದ ಮೇಲಂತೂ ಪ್ರತಿ ಓದೂ ಅರ್ಥದ ನಿರಂತರ ವಿಸ್ತರಣೆ ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆ ಗಾಢವಾಗಿಯೇ ಬೆಳೆಯಿತು. 

ಈ ಥರದ ವಿಸ್ತರಣೆ ಕೂಡ ‘ಹೀಗೆ ಅರ್ಥ ವಿಸ್ತರಣೆ ಮಾಡಲೇಬೇಕು’ ಎಂಬ ಪ್ರಜ್ಞಾಪೂರ್ವಕವಾದ ಒತ್ತಾಯದಿಂದ ಆಗಬೇಕಿಲ್ಲ; ಈ ಅರ್ಥದ ವಿಸ್ತರಣೆಯನ್ನು ಒಂದು ವ್ರತದಂತೆ ಹೇರಿಕೊಂಡೋ ಅಥವಾ ಕೆಟ್ಟ ಹಟಕ್ಕೆ ಬಿದ್ದಂತೆಯೋ ‘ಹೊಸ ಅರ್ಥ ಸಾಧಿಸಲು’ ಮಾಡಿದ ಕಸರತ್ತಿನಂತೆ ನಡೆಸಬೇಕಿಲ್ಲ. ಹೀಗೆ ಮಾಡಲು ಹೋಗಿ ಪೋಲಂಕಿ ರಾಮಮೂರ್ತಿಯವರು ’ಸೀತಾಯಣ’ದಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟೊಂದು ಓವರ್‍‌ರೀಡಿಂಗ್ ಮಾಡಿದ್ದರಲ್ಲವೇ ಎಂದು ಇವತ್ತೂ ಅನ್ನಿಸುತ್ತದೆ.  ಎಲ್ಲ ವಾಚ್ಯಾರ್ಥಗಳಿಗೂ ಧ್ವನ್ಯಾರ್ಥವಿರಬಹುದು; ಆದರೆ ಸದಾ ಎಲ್ಲ ಮಾತುಗಳಿಗೂ ಎಲ್ಲ ಬಗೆಯ ಧ್ವನ್ಯಾರ್ಥಗಳನ್ನೂ ಆರೋಪಿಸುವುದು ಸರಿಯಾಗದು!

ಈ ಸಲ ಇಷ್ಟೆಲ್ಲ ಪೀಠಿಕೆ ಬರೆಯುವ ಲಹರಿಗೆ ಕರೆದೊಯ್ದವರು ಈ ಅಂಕಣ ಓದುವ ಗೆಳೆಯ ಗೆಳತಿಯರು. ಈ ಅಂಕಣ ಬರೆಯಲು ಶುರುಮಾಡಿದ ದಿನದಿಂದಲೂ ಗೆಳೆಯ, ಗೆಳತಿಯರ, ಓದುಗ ಓದುಗಿಯರ ಸೃಜನಶೀಲ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಗಳು ಈ ಅಂಕಣದ ಹಲವು ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸುತ್ತಲೇ ಇರುವ ವಿಸ್ಮಯವನ್ನು ನೋಡುತ್ತಾ ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾ ಬಂದಿದ್ದೇನೆ. ಅವರಿವರ ಜೊತೆ ಓದುವ ಈ ಆಟ, ಡೆರಿಡಾ ಹೇಳಿದ ಅರ್ಥದ ನಿರಂತರ ವಿಸ್ತರಣೆ, ನನ್ನ ಹಲವು ಪ್ರಿಯವಾದ ತೊಡಗುವಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು; ಈ ಓದಿನ ಆಟದ ಖುಷಿಗೆ ಕಿ.ರಂ. ನಾಗರಾಜ್ ಡಿ. ಆರ್‍. ನಾಗರಾಜ್ ಥರದ ದೊಡ್ಡವರ ಸಂಗವೂ ಒಂದು ಪ್ರೇರಣೆ; ಹಾಗೆಯೇ ನನ್ನ ತರಗತಿಗಳಲ್ಲಿ ಎದುರಾದ ಸಾವಿರಾರು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿನಿ-ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಕೂಡ ಇಂಥ ಆಟವನ್ನು ಪ್ರೇರೇಪಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಆ ಅನುಭವ ಈ ಅಂಕಣದಲ್ಲೂ ಮುಂದುವರಿದಿದೆ.

ಓದುವ ಆಟದ ಸೃಜನಶೀಲತೆ ಕೈಬಿಟ್ಟು ಕ್ಲಾಸ್ ರೂಮುಗಳು ಜಡವಾಗತೊಡಗುವ ಅನುಭವವನ್ನು ನಿಮ್ಮಲ್ಲನೇಕರು ಹಾದು ಬಂದಿರಬಹುದು ಅಥವಾ ಈಗಲೂ ಹಾದು ಬರುತ್ತಿರಲೂಬಹುದು. ಇಂಥ ಜಡತೆಯನ್ನು ಇಲ್ಲವಾಗಿಸಬಲ್ಲ ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್ ಮಂದಿಯನ್ನೂ ನೀವು ಬಲ್ಲಿರಿ. ‘ಕೃತಿ ರಚನೆಯ ನಂತರ ಕೃತಿಕಾರ, ಕೃತಿಕಾರ್ತಿ ಸಾಯುತ್ತಾರೆ; ಓದುಗ, ಓದುಗಿ ಹುಟ್ಟುತ್ತಾರೆ’ ಎಂಬ ರೋಲಾ ಬಾರ್ತ್ ಮಾತು ಕೇಳದಿದ್ದವರು ಕೂಡ ಈ ಓದಿನ ಸ್ವಾಯತ್ತತೆಯ ಸ್ಪಿರಿಟ್ಟನ್ನು ಸಹಜವಾಗಿಯೇ ಚಲಾಯಿಸುತ್ತಲೇ ಇರುತ್ತಾರೆ.  

ಹಿಂದಿನ ಅಂಕಣಗಳಲ್ಲಿ ಓದುಗ, ಓದುಗಿಯರ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ ಪ್ರತಿಭೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಬೆರಗಾಗಿ ಬರೆದಿರುವುದನ್ನು ನೀವು ಗಮನಿಸಿರಬಹುದು. ಕಳೆದ ವಾರ ಈ ಅಂಕಣದಲ್ಲಿ ಬರೆದ ಪಾಲೋ ಕೊಯ್ಲೋನ ಚಮಚದಲ್ಲಿನ ಎರಡು ಹನಿ ಎಣ್ಣೆಯ ಕತೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಬಂದ ಕೆಲವು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಗಳು ವಿಶೇಷವಾಗಿದ್ದವು. ಅವುಗಳ ಸುತ್ತ ಕೆಲವು ಮಾತು:  

‘ಆನಂದದ ನಿಗೂಢ ಒರತೆಗಳು’ ಲೇಖನ ಓದಿ ‘ಸುಮ್ಮನೆ ಖುಷಿಖುಷಿಯಾಗಿರಬೇಕಾದ ಅವಶ್ಯಕತೆ’ ಪ್ರೊಫೆಸರ್‍ ವತ್ಸಲಾಗೆ ಕಂಡದ್ದು ಕುತೂಹಲಕರ. ‘ಸುಖೀನಾಡುಗಳ ಸಮೀಕ್ಷೆ’ ಎಷ್ಟೇ ಯಾಂತ್ರಿಕವಾಗಿರಲಿ ಅಥವಾ ಪಶ್ಚಿಮದ ಆಟವಾಗಿರಲಿ, ಅದು ವತ್ಸಲಾಗೆ ‘ಪಕ್ಕದ ಭೂತಾನ್ ಹಲವು ಕೊರತೆಗಳ ನಡುವೆಯೂ ತೃಪ್ತ ದೇಶ ಎಂಬ ಸಮೀಕ್ಷೆಯೊಂದು ಕೆಲವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಬಹಳ ವೈರಲ್ ಆಗಿತ್ತು’ ಎಂಬುದನ್ನು ನೆನಪಿಸಿತು.  ಪಾಲೋ ಹೇಳಿದ ಕತೆ ಕೇಳಿದ ವತ್ಸಲಾಗೆ, ಟಾಲ್ ಸ್ಟಾಯ್ ಬರೆದ ‘ಒಬ್ಬನಿಗೆ ಎಷ್ಟು ಭೂಮಿ ಬೇಕು?’  ನೆನಪಾಯಿತು. 

ವತ್ಸಲಾ ಉಲ್ಲೇಖ ’ಹೌ ಮಚ್ ಲ್ಯಾಂಡ್ ಡಸ್ ಎ ಮ್ಯಾನ್ ನೀಡ್?’ ಎಂಬ ಟಾಲ್‌ಸ್ಟಾಯ್ ನ ಎಲ್ಲ ಕಾಲದ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಕತೆ ೧೯೪೭ರ ಸುಮಾರಿಗೆ ಕೊನಗವಳ್ಳಿಯ ಹುಡುಗ ಲಂಕೇಶಪ್ಪನಿಗೆ ಸಿಕ್ಕ ಗಳಿಗೆಗೆ ಕನೆಕ್ಟಾಯಿತು! ಆ ಹುಡುಗನಿಗೆ ಆ ಕತೆಯ ಕನ್ನಡಾನುವಾದ ಅಲ್ಲಿನ ವಯಸ್ಕರ ಶಿಕ್ಷಣ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಿತ್ತು. ಆಗ ಪಿ. ಲಂಕೇಶ್ ಇನ್ನೂ ಲಂಕೇಶಪ್ಪ ಆಗಿದ್ದರು; ಹೆಚ್ಚುಕಡಿಮೆ ‘ಉಮಾಪತಿಯ ಸ್ಕಾಲರ್‍‌ಶಿಪ್ ಯಾತ್ರೆ’ಯ ಉಮಾಪತಿಯಂತೆ ಶಾಣ್ಯಾ ಹಾಗೂ ಗೊಂದಲಗಳ ಹುಡುಗನಾಗಿದ್ದರು ಎಂದು ಅವರ ‘ಹುಳಿಮಾವಿನ ಮರ’ ಆತ್ಮಕತೆ ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. 

ಈ ಮಾತು ಬರೆಯುವಾಗ ಇದ್ದಕ್ಕಿದ್ದಂತೆ ಹೀಗನ್ನಿಸಿತು: ಗೊರೂರು ರಾಮಸ್ವಾಮಿ ಅಯ್ಯಂಗಾರ್‍ ಕನ್ನಡಿಸಿದ ಈ ಕತೆಯ ಓದು ಹುಡುಗ ಲಂಕೇಶನಲ್ಲಿ ಹುದುಗಿದ್ದ ಕತೆಗಾರನನ್ನು ಹೊರತಂದಿರಬಹುದು. ಅಂದರೆ, ಒಂದು ಕತೆಯ ಆಕಸ್ಮಿಕ ಓದು ಕೊನಗವಳ್ಳಿಯ ಹದಿಹರೆಯದ ಹುಡುಗನ ಸೃಜನಶೀಲತೆಯ ಉಕ್ಕುವಿಕೆಗೆ, ಸ್ಫೋಟಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಿರಬಹುದಾದದ್ದು ಹೀಗೆ. ಅಥವಾ ಬಾಡದ ಕನಕದಾಸ ಎಲ್ಲೋ ಕೇಳಿಸಿಕೊಂಡ ಪುರಾಣ ಕತೆಗಳು ಅನನ್ಯವಾದ ಶೃಂಗಾರ ರಸ ಉಕ್ಕಿ ಹರಿಯುವ ‘ಮೋಹನ ತರಂಗಿಣಿ’ ಎಂಬ ಮಹಾಕಾವ್ಯವಾಗುವುದು ಪ್ರಾಯಶಃ ಹೀಗೆ; ಅಥವಾ, ಗದುಗಿನ ನಾರಣಪ್ಪನ ಕಿವಿಗೆ ಬಿದ್ದ ವ್ಯಾಸಭಾರತ ಕುಮಾರವ್ಯಾಸನ ಗದುಗಿನ ಭಾರತವಾಗುವುದು ಹೀಗೆ; ಅಥವಾ, ಗ್ರೀಕ್ ನಾಡಿನ ಸಮೂಹ ಜ್ಞಾನವನ್ನೆಲ್ಲ ಹೊತ್ತು ತಂದ ಹತ್ತಾರು ಕತೆಗಳ ತೊರೆ, ನದಿ, ಹೊಳೆ ಹರಿದು ಬಂದು ಹೋಮರ್‍‌ನ ’ಇಲಿಯಡ್’ ಮಹಾಕಾವ್ಯವಾಗುವುದು ಹೀಗೆ. ಹೋಮರನ ’ಇಲಿಯಡ್’ ‘ಒಡಿಸ್ಸಿ’ ಕಾವ್ಯಗಳ ಇಪ್ಪತ್ತನೆಯ ಶತಮಾನದ ಓದು ಜೇಮ್ಸ್ ಜಾಯ್ಸನ ‘ಯೂಲಿಸಿಸ್’ ಎಂಬ ಮಹಾನ್ ನವ್ಯ ಕಾದಂಬರಿ ಬರೆಸುವುದು ಹೀಗೆ! 

ಇವೆಲ್ಲದರ ಹಿಂದೆ ’ಓದು’ ಅಥವಾ ’ರೀಡಿಂಗ್’ ಎನ್ನುವ ಭಾವಯಿತ್ರಿ ಪ್ರತಿಭೆ ಇದ್ದೇ ಇದೆ. ಆದರೆ ಭಾವಯಿತ್ರೀ ಪ್ರತಿಭೆಯ ಸೃಜನಶೀಲ ಓದು ಕಾರಯಿತ್ರೀ ಪ್ರತಿಭೆಯ ಮೂಲಗಳಲ್ಲೊಂದು ಎಂದರೆ ಯಾರೂ ಅಚ್ಚರಿಪಡಬೇಕಾಗಿಲ್ಲ. 

ಕಳೆದ ಸಲದ ಅಂಕಣದಲ್ಲಿ ಪಾಲೋ ಕೊಯ್ಲೋ ಕತೆಯನ್ನು ಅವರವರ ಭಾವಕ್ಕೆ ಅವರವರ ಅರ್ಥಕ್ಕೆ ಬಿಟ್ಟಿದ್ದೆನಲ್ಲ, ಆ ಕತೆಯ ಮೊದಲ ಓದಿನಲ್ಲಿ ಹಲವರು ಕೊಟ್ಟ ಆ ಕ್ಷಣದ ಹೊಸ ಓದುಗಳನ್ನು ಕೆಳಗೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವೆ: 

ಪಾಲೋ ಕತೆ ಓದಿದ ಗೆಳೆಯ ಜೆ. ಶಾಮರಾವ್ ಬರೆದರು: ‘ಆನಂದದ ನಿಗೂಢ ಒರತೆಗಳು ನೂರೋ ಸಾವಿರವೋ ಇದ್ದಾವು. ಆದರೂ ಈ ಕತೆ, ‘ಎಣ್ಣೆ ಚೆಲ್ಲುವ ಕುರಿತು ಕಾಳಜಿ ಬೇಡ, ಸುತ್ತಲಿನ ಸೊಬಗು ನೋಡಿ ಆನಂದಿಸು’ ಎಂದಂತಿದೆ!’

ಕನ್ನಡ ಅಧ್ಯಾಪಕಿ ಕುಸುಮ ವಡ್ಡಾರಾಧನೆಯ ಕತೆಯ ನಂದಿಮಿತ್ರನನ್ನು ನೆನಪಿಸಿದರು: ‘ವಡ್ಡಾರಾಧನೆ’ಯಲ್ಲಿ ಬರುವ ನಂದಿಮಿತ್ರ ಎಂಬ ಮುನಿಯ ಕಥೆ ವಿಶೇಷವಾಗಿದೆ. ಊಟದ ಸವಿಯಲ್ಲಿ ಸುಖ ಕಾಣುವ ಅವನು ಅದಕ್ಕಾಗಿಯೇ ತಪಸ್ವಿಯಾಗುತ್ತಾನೆ. ನಂತರದಲ್ಲಿ ಆ ಊಟದ ಆಸೆಯನ್ನು ಮೀರುವಲ್ಲಿ ಸುಖ ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾನೆ. ಅಂದರೆ, ಸುಖ ಎಂಬ ಕಲ್ಪನೆಯೇ ಕ್ಷಣಿಕವೋ? ಕಟ್ಟುಕಥೆಯೋ? ಭ್ರಮೆಯೋ? ಅಥವಾ ನಮ್ಮ ನಂಬಿಕೆಯೋ ಎನಿಸಿತು. ಭೋಗಸಂಸ್ಕೃತಿ ಎಂಬುದರ ನಿಜ ಅರ್ಥವನ್ನು ಇನ್ನೂ ತಿಳಿಯಬೇಕಿದೆ .’

ಲೇಖಕಿ, ಪ್ರೊಫೆಸರ್ ಶಾಕಿರ ಖಾನುಂ ಕೊಟ್ಟ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ: ‘ಆನಂದದ ಗುಟ್ಟು ಏನು ಎಂದು ತಿಳಿಯಲು ಹೋದ ತರುಣನಿಗೆ ಸಂತ-ಜ್ಞಾನಿ ಎರಡು ಹನಿ ಎಣ್ಣೆಯ ಚಮಚ ಕೊಟ್ಟು, ಅದನ್ನು ಚೆಲ್ಲದಂತೆ ಅರಮನೆ ಸುತ್ತಾಡಿ ಬರಲು ಹೇಳುತ್ತಾನೆ. ಮೊದಲು ತರುಣ ಎಣ್ಣೆಯ ಚಿಂತೆಯಲ್ಲೇ ಅರಮನೆಯ ಸೊಬಗನ್ನು ನೋಡದೆ ಹಿಂತಿರುಗುತ್ತಾನೆ. ಮತ್ತೆ ಎಣ್ಣೆಯ ಚಮಚ ಕೊಟ್ಟು ಅರಮನೆ ಸುತ್ತಾಡಲು ಹೇಳಿದಾಗ, ತರುಣ ಅರಮನೆಯ ಸೊಬಗನ್ನು ನೋಡಿ, ಎಣ್ಣೆ ಚೆಲ್ಲಿದ್ದನ್ನು ಗಮನಿಸಿ, ಆನಂದದ ಗುಟ್ಟನ್ನು ಅರಿಯುತ್ತಾನೆ. ಅಂದರೆ, ಸುಖ-ದುಃಖಗಳನ್ನು ಸಮತೂಕದಲ್ಲಿ ಇರಿಸಿಕೊಂಡು ಜೀವನವನ್ನು ಆನಂದಿಸುವುದು ಎಂದರ್ಥ- ವಿಷ್ಣು ನಾರದನ ಭಕ್ತಿಯನ್ನು ರೈತನ ಭಕ್ತಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದಂತೆ.’

ಪಾಲೋ ಕೊಯ್ಲೋ ಕತೆ ಓದಿದ ಲೇಖಕ ಹಳೆಮನೆ ರಾಜಶೇಖರ ಅವರಿಗೆ, ‘ತತ್ವಪದಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯಕ್ತವಾದ ಆನಂದದ ಸ್ಥಿತಿ ನೆನಪಾಯಿತು. ಲೋಕದ ಸೊಗಸು ಮತ್ತು ಕೇಡಿನ ಜೊತೆ ಅಂತರಂಗದ ತನ್ಮಯತೆಯಿಂದ ಅನುಸಂಧಾನಗೊಳ್ಳುತ್ತಲೇ ಇರುವುದು ಆನಂದದ ಒಂದು ಒರತೆಯಾಗುತ್ತದೆ’ ಎನ್ನಿಸಿತು.  

ಪಾಲೋ ಕೊಯ್ಲೋನ ‘ಆಲ್ಕೆಮಿಸ್ಟ್’ ಕಾದಂಬರಿಯನ್ನು ಓದಿ ಬಹುವಾಗಿ ಮೆಚ್ಚಿರುವ ಪದ್ಮಾಕ್ಷಿಯವರು ಆ ಕಾದಂಬರಿಯ ಹಲವು ಸಾಲುಗಳನ್ನು ಮೆಲುಕು ಹಾಕುತ್ತಾ ಸದಾ ಕಾಡುವ ಸಾಲೊಂದನ್ನು ಬರೆದರು: ‘ರಾತ್ರಿಯ ಕಗ್ಗತ್ತಲ ಗಂಟೆ ಇನ್ನೇನು ಬೆಳಗು ಮೂಡುವ ಮುನ್ನ ಬರುತ್ತದೆ.’ ಈ ಸಾಲಿನ ನಿರಂತರ ಆಶಾವಾದ (ಅಥವಾ ವಿಚಿತ್ರ ವಿಷಾದ?) ನನ್ನನ್ನು ಚಣ ಹಿಡಿದು ನಿಲ್ಲಿಸಿತು.

ಕವಿ ರಮೇಶ್ ಅರೋಲಿಗೆ ಜಪಾನಿನ ಆಚರಣೆಯೊಂದು ನೆನಪಾಯಿತು: ‘ಅಲ್ಲಿ ಜನ ಪ್ರಾರ್ಥನಾ ಮಂದಿರಕ್ಕೆ ಹೋದಾಗ ಅಲ್ಲಿ ಖಾಲಿ ಮಡಕೆಯಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಬಯಕೆಯನ್ನು ಉಸುರುತ್ತಾರೆ ಹಾಗೂ ಆಮೇಲೆ ಮುಚ್ಚಳ ಮುಚ್ಚಿ ಇಡುತ್ತಾರೆ.’ 

ಈ ಅಂಕಣ ಬಾನೇರುವಾಗ ಗುರು ಜಗಳೂರು ಬರೆದರು: ‘ಕೆ.ಎಸ್.ನ. ‘ಹೆಂಡತಿಯೊಬ್ಬಳು ಮನೆಯೊಳಗಿದ್ದರೆ ನನಗದೆ ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿ’ ಎನ್ನುವುದರ ಅರ್ಥ ಇದೇ ಅಲ್ಲವೇ?’

ಈ ಬಗೆಯ ಓದಿನ ಆಟ ನಮ್ಮೆಲ್ಲರನ್ನೂ ಲವಲವಿಕೆಯಲ್ಲಿಟ್ಟಿರಲಿ!  
 

blog
15 Feb 2026 ಆನಂದದ ನಿಗೂಢ ಒರತೆಗಳು!

‘ನಮಗೆ ಇಷ್ಟವಾದ, ಪ್ರಿಯವಾದ, ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರೆ ನಮ್ಮ ಹ್ಯಾಪಿನೆಸ್ ಹಾರ್ಮೋನುಗಳು ಹೆಚ್ಚು ಜಾಗೃತವಾಗುತ್ತವೆ’ ಎಂದರು ಡಾ. ಆರ್‍. ಕೆ. ಸರೋಜ. ಹಿರಿಯರಾದ ಡಾ. ಸರೋಜ ನನ್ನ ಬಹುಕಾಲದ, ಅಪರೂಪದ ‘ಡಾಕ್ಟರ್ ಮದರ್’; ಅವರ ಬಗ್ಗೆ ಮುಂದೊಮ್ಮೆ ಬರೆಯುವೆ  ಎಂದಷ್ಟೆ ಹೇಳಿ ಈ ಸಲದ ಅಂಕಣದ ವಸ್ತುವಿಗೆ ಹೊರಳುವೆ. ಪ್ರತಿ ವಾರ ಈ ಅಂಕಣ ಬರೆಯುವ ಕಾಯಕ ಹಾಗೂ ಇದನ್ನು ಓದುವ ಸುಂದರ ಮನಸ್ಸುಗಳು ಯಾವಯಾವುವು ಎಂಬುದನ್ನು ಊಹಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಲಹರಿ ಕೂಡ ಹ್ಯಾಪಿನೆಸ್ ಹಾರ್ಮೋನುಗಳ ಉಬ್ಬರಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನೂ ಇಲ್ಲಿ ದಾಖಲಿಸದಿದ್ದರೆ ತಪ್ಪಾಗುತ್ತದೆ!

ಡಾಕ್ಟರ್ ಮಾತಿನ  ಸುತ್ತ ಅಡ್ಡಾಡುತ್ತಲೇ ಯಾವ ದೇಶ ಹೆಚ್ಚು ಸುಖಿ ಎಂಬುದನ್ನು ಕುರಿತಂತೆ ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ನಡೆಯುವ ಜಾಗತಿಕ ಸಮೀಕ್ಷೆ ಕೂಡ ನನ್ನ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಬಂತು. ಹತ್ತು ವರ್ಷಗಳ ಕೆಳಗೆ ಇಂಥದೊಂದು ಸಮೀಕ್ಷೆಯ ಬಗ್ಗೆ ನನ್ನ ಪ್ರಜಾವಾಣಿಯ ‘ಕನ್ನಡಿ’ ಅಂಕಣದಲ್ಲಿ ಬರೆದಿದ್ದನ್ನು ನೀವು ಅಕಸ್ಮಾತ್ ಗಮನಿಸಿರಬಹುದು; ಹಾಗೆಯೇ ೨೦೨೫ರಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಸುಖೀ ನಾಡುಗಳ ವಿಶ್ವಸಮೀಕ್ಷೆಯನ್ನೂ ನೀವು ನೋಡಿರಬಹುದು. 

ಯಾವ ದೇಶ ಹೆಚ್ಚು ಸಂತೋಷದ ನಾಡು, ಯಾವುದು ಹೆಚ್ಚು ಸುಖೀ ದೇಶ ಎಂಬುದನ್ನು ಗುರುತಿಸುವ ಈ ವಿಶ್ವ ಸಮೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಬಳಸುವ ಮಾನದಂಡಗಳು ಇವು: ಒಂದು ದೇಶದ ಆರ್ಥಿಕ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸೂಚ್ಯಂಕ; ಜನರ ತಲಾ ಆದಾಯ; ಸಾಮಾಜಿಕ ಭದ್ರತೆ; ಜನರಲ್ಲಿ ಆರೋಗ್ಯಕರ ಬದುಕಿನ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳ ನಿರೀಕ್ಷೆ ಎಷ್ಟಿದೆ; ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಬದುಕಿನಲ್ಲಿ ಕಾಣಬರುವ ಉದಾರ ಗುಣ; ಜೀವನದ ಆಯ್ಕೆಗಳನ್ನು ಮಾಡಲು ಜನರಿಗಿರುವ ಸ್ವಾತಂತ್ಯ್ರ, ಹಾಗೂ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರದ ಪ್ರಮಾಣ ಕಡಿಮೆ ಇರುವುದು. 

ಕಳೆದ ಏಳು ವರ್ಷದಿಂದ ಫಿನ್ಲೆಂಡ್ ಜಗತ್ತಿನ ಅತ್ಯಂತ ಸುಖೀ ದೇಶ ಎಂಬ ಸ್ಥಾನ ಉಳಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ; ೨೦೨೫ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದ ಸಮೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲೂ ಫಿನ್ಲೆಂಡ್ ಮೊದಲ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದೆ. ೨೦೨೫ರ ಮಾರ್ಚ್ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಬಂದ ಈ ಸುಖೀನಾಡಿನ  ಸಮೀಕ್ಷೆಯ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಡೆನ್ಮಾರ್ಕ್, ಸ್ವೀಡನ್ ಥರದ ದೇಶಗಳು ಇವೆ. ಈ ಸಲ ಈ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಮಹಾನರಮೇಧದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿರುವ ಇಸ್ರೇಲ್ ಕೂಡ ಇರುವುದನ್ನು ನೋಡಿದ ಮೇಲೆ ಈ ಸಮೀಕ್ಷೆಯ ಮೆಥೆಡಾಲಜಿಯ ಬಗೆಗೆ ತೀವ್ರ ಅನುಮಾನ ಹುಟ್ಟಿತು. 

ಅದಿರಲಿ, ಯಾರನ್ನು ಮುಟ್ಟಬೇಕು, ಯಾರನ್ನು ಮುಟ್ಟಬಾರದು ಎಂಬ ಜಾತಿನಿಯಮಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಸದಾ ತಲೆ ಕೆಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದರೂ ವಿಶ್ವಗುರುವಾಗುವೆನೆಂದು ಬೀಗುವ ಭಾರತ ೨೦೨೫ರ ವರ್ಷದ ಸುಖೀ ನಾಡುಗಳ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ೧೧೮ನೇ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದೆ. ಹಿರಿಯಣ್ಣನ ಚಾಳಿ ಮನೆ ಮಂದಿಗೆಲ್ಲ ಎಂಬಂತೆ ನಮ್ಮ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಕ್ಯಾಪ್ಟನ್‌ಗಳು ಕೈಕುಲುಕಲು ನಿರಾಕರಿಸುವ ಕ್ಯಾಪ್ಟನ್‌ಗಳ ದೇಶ ೧೦೯ನೇ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದೆ. ನೇಪಾಳ ೯೨ನೇ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದೆ. ಇದೆಲ್ಲ ಏಕೆ ಹೀಗೆ ಎಂಬ ಬಗ್ಗೆ ಈ ಅಂಕಣದ ಜಾಣ ಓದುಗ ಓದುಗಿಯರಿಗೇ ಹೆಚ್ಚು ಗೊತ್ತಿರುವುದರಿಂದ ಇಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಹೇಳುವ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ. 

ವಿಶ್ವದ ದೇಶಗಳ ಹ್ಯಾಪಿನೆಸ್ ಇಂಡೆಕ್ಸ್ ಸುತ್ತ ಅಲೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಮನ ನನ್ನ ನೆಚ್ಚಿನ ಲೇಖಕರಲ್ಲೊಬ್ಬನಾದ ಪಾಲೋ ಕೊಲ್ಹೋನ ಕಥಾಲೋಕದತ್ತ ಹೊರಳಿತು. ೧೯೪೭ರಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ ಪಾಲೋ ಕೊಲ್ಹೋ ಬ್ರೆಜಿಲ್ ದೇಶದ ಹಾಗೂ ವಿಶ್ವದ ವಿಶಿಷ್ಟ ಲೇಖಕ. ಆಳ-ಸರಳ-ಗೂಢ ಈ ಮೂರೂ ಸ್ತರ ಬೆರೆತು ಆಕರ್ಷಕವಾಗಿ ಬರೆಯಬಲ್ಲ ಜ್ಞಾನಿ-ಲೇಖಕ.  ಈವರೆಗೆ ಹದಿನೈದು ಕೋಟಿ ಪ್ರತಿಗಳು ಮಾರಾಟವಾಗಿರುವ ಅವನ ಪ್ರಖ್ಯಾತ, ಸುಂದರ, ಜನಪ್ರಿಯ ಕಾದಂಬರಿ 'ಆಲ್ಕೆಮಿಸ್ಟ್’ನಲ್ಲಿ ಚಮಚೆಯಲ್ಲಿರುವ ಎರಡು ಹನಿ ಎಣ್ಣೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಇರುವ ಮಾತು ಈಗ ಚಿರಪರಿಚಿತವಾಗಿದೆ. ಆ ಕತೆಯನ್ನು ಪಾಲೋ ಕೊಲ್ಹೋ ಬಾಯಲ್ಲೇ ಕೇಳಿ: 

ಆನಂದದ ಗುಟ್ಟು ಏನು ಎಂಬುದನ್ನು ಅತ್ಯಂತ ಜ್ಞಾನಿಗಳಾದವರ ಬಳಿ ಹೋಗಿ  ಕೇಳಿ ತಿಳಿದುಕೊಂಡು ಬಾ ಎಂದು ವ್ಯಾಪಾರಿಯೊಬ್ಬ ಮಗನಿಗೆ ಹೇಳಿದ. ಮಗ ಮರುಭೂಮಿಯುದ್ದಕ್ಕೂ ನಲವತ್ತು ದಿನ ತಿರುಗಾಡಿ, ಬೆಟ್ಟವೊಂದರ ತುದಿಯಲ್ಲಿದ್ದ ಒಂದು ಸುಂದರ ಕೋಟೆಯನ್ನು ತಲುಪಿದ. ತರುಣ ಹುಡುಕುತ್ತಿದ್ದ ಸಂತ-ಜ್ಞಾನಿ ಆ ಕೋಟೆಯಲ್ಲಿದ್ದ.

ಏನಾಯಿತೆಂದರೆ, ನಮ್ಮ ನಾಯಕನಿಗೆ ಆ ಪವಿತ್ರ ಸಂತ ತಕ್ಷಣ ಕಾಣದೆ ಅವನು ಅಪಾರ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದ ರೂಮೊಂದಕ್ಕೆ ಬಂದು ನಿಂತ. ಅಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳು ಬರುತ್ತಿದ್ದರು; ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದರು. ಮೂಲೆಯೊಂದರಲ್ಲಿ ಜನ ಹರಟೆ ಹೊಡೆಯುತ್ತಿದ್ದರು. ಸಂಗೀತಗಾರರ ಪುಟ್ಟ ಮೇಳವೊಂದು ಸುಮಧುರ ಹಾಡುಗಳನ್ನು ಹಾಡುತ್ತಿತ್ತು. ಅಲ್ಲೇ ಒಂದು ಮೇಜಿನ ಮೇಲೆ ಆ ಪ್ರದೇಶದ ರುಚಿರುಚಿಯಾದ ತಿಂಡಿ ತಿನಿಸುಗಳಿದ್ದವು.

ಅಲ್ಲಿದ್ದ ಸಂತ-ಜ್ಞಾನಿ ಎಲ್ಲರನ್ನೂ ಮಾತಾಡಿಸುತ್ತಿದ್ದ. ನಮ್ಮ ತರುಣ ಎರಡು ಗಂಟೆ ಕಾಯ್ದ ನಂತರ ಅವನಿಗೆ ಜ್ಞಾನಿಯ ಜೊತೆ ಮಾತಾಡುವ ಅವಕಾಶ ಸಿಕ್ಕಿತು. ತರುಣ ಯಾಕೆ ಬಂದಿದ್ದಾನೆಂದು ಸಂತ ಗಮನವಿಟ್ಟು ಕೇಳಿಸಿಕೊಂಡು, ‘ಈಗ ನಿನಗೆ ಆನಂದದ ಗುಟ್ಟು ಹೇಳಿಕೊಡುವಷ್ಟು ಟೈಮಿಲ್ಲವಲ್ಲಪ್ಪ’ ಅಂದ. 

ಚಣ ಬಿಟ್ಟು ‘ಈ ಅರಮನೆ ಸುತ್ತ ಅಡ್ಡಾಡಿಕೊಂಡು ಎರಡು ಗಂಟೆ ಬಿಟ್ಟು ಬಾ’ ಅಂದ ಸಂತ, ‘ನೀನು ನನಗೊಂದು ಸಹಾಯ ಮಾಡಬೇಕಲ್ಲ’ ಅನ್ನುತ್ತಾ, ತರುಣನ ಕೈಗೆ ಒಂದು ಟೀ ಸ್ಪೂನ್ ಕೊಟ್ಟ; ಅದರಲ್ಲಿ ಎರಡು ಹನಿ ಎಣ್ಣೆ ಹಾಕುತ್ತಾ ಹೇಳಿದ: ‘ಹಾಂ! ನೀನು ಅಡ್ಡಾಡುವಾಗ ಚಮಚದಲ್ಲಿರೋ ಎಣ್ಣೆ ಚೆಲ್ಲದ ಹಾಗೆ ನೋಡಿಕೊ.’  

ಸರಿ, ತರುಣ ಅರಮನೆಯ ಮಹಡಿಯ ಮೆಟ್ಟಲುಗಳನ್ನು ಹತ್ತಿ, ಇಳಿದು ಅಡ್ಡಾಡಲು ಶುರು ಮಾಡಿದ. ಹಾಗೆ ಅಡ್ಡಾಡುವಾಗಲೂ ಚಮಚೆಯಲ್ಲಿರುವ ಎಣ್ಣೆ ಚೆಲ್ಲದಂತೆ ಅದರ ಮೇಲೆ ಕಣ್ಣಿಟ್ಟೇ ಇದ್ದ. ಎರಡು ಗಂಟೆ ಕಳೆದ ಮೇಲೆ ಸಂತನಿದ್ದ ಜಾಗಕ್ಕೆ ಬಂದ. 

‘ಹಾಂ! ನಮ್ಮ ಡೈನಿಂಗ್ ರೂಮಲ್ಲಿ ಮೇಲಿಂದ ತೂಗುಬಿಟ್ಟಿರೋ ಪರ್ಷಿಯಾದ ನೆಯ್ದ ವಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ನೋಡಿದೆಯಾ? ತೋಟಗಾರರ ಮುಂದಾಳು ಹತ್ತು ವರ್ಷ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿ ಬೆಳೆಸಿರೋ ತೋಟ ನೋಡಿದೆಯಾ? ನನ್ನ ಲೈಬ್ರರಿಯಲ್ಲಿ ಸುಂದರವಾದ ತೊಗಲು ಹಾಳೆಗಳಿವೆಯಲ್ಲ, ಅವನ್ನ ನೋಡಿದೆಯಾ?’ ಎಂದ ಸಂತ. 

ತರುಣ ಕಸಿವಿಸಿಗೊಂಡು, ‘ಅಯ್ಯೋ! ನಾನು ಒಂದೂ ನೋಡಿಲ್ಲ’ ಎಂದು ನಿವೇದಿಸಿಕೊಂಡ. ಸಂತ ಕೊಟ್ಟ ಚಮಚದಲ್ಲಿದ್ದ ಎಣ್ಣೆ ಚೆಲ್ಲದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವುದೊಂದೇ ಅವನ ಕಾಳಜಿಯಾಗಿತ್ತು! 
‘ಹಾಗಾದರೆ ವಾಪಸ್ ಹೋಗಿ ಈ ನನ್ನ ಲೋಕದಲ್ಲಿರುವ ವಿಶೇಷವಾದದ್ದು, ಸುಂದರವಾದದ್ದು, ಅದ್ಭುತವಾದದ್ದು ಏನಿದೆ, ಅದೆಲ್ಲವನ್ನೂ ನೋಡು. ಒಬ್ಬ ಮನುಷ್ಯನ ಮನೆಯನ್ನೇ ಸರಿಯಾಗಿ ನೋಡಿ ಅರಿಯದೆ, ಆತನನ್ನು ನಂಬಬಾರದು.’   

ತರುಣ ಹಗುರಾದ. ಮತ್ತೆ ಎರಡು ಹನಿ ಎಣ್ಣೆಯಿದ್ದ ಚಮಚ ತೆಗೆದುಕೊಂಡ. ಅರಮನೆ ತುಂಬ ಅಡ್ಡಾಡಿದ. ಗೋಡೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ಹಾಗೂ ತೊಲೆಗಳಿಂದ ತೂಗು ಬಿಟ್ಟಿದ್ದ ಕಲಾಕೃತಿಗಳನ್ನೆಲ್ಲ ಗಮನವಿಟ್ಟು ನೋಡಿದ. 

ತೋಟಗಳನ್ನು ನೋಡಿದ. ಅರಮನೆಯ ಸುತ್ತ ಇರುವ ಬೆಟ್ಟಗುಟ್ಟಗಳನ್ನು ನೋಡಿದ. ಹೂಗಳ ಕೋಮಲತೆ ನೋಡಿದ. ಒಂದೊಂದು ಕಲಾಕೃತಿಯನ್ನೂ ಅದಕ್ಕೆ ತಕ್ಕ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಜೋಡಿಸಿಟ್ಟವರ ಅಭಿರುಚಿಯ ಪ್ರಜ್ಞೆಯನ್ನು ಗಮನಿಸಿದ. ವಾಪಸ್ ಸಂತ-ಜ್ಞಾನಿಯ ಬಳಿ ಬಂದು ತಾನು ನೋಡಿದ್ದ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ವಿವರವಾಗಿ ಒಪ್ಪಿಸಿದ. 

‘ಸರಿ. ನಾನು ನಿನಗೆ ಕೊಟ್ಟ ಎರಡು ಹನಿ ಎಣ್ಣೆ ಏನಾಯಿತು?’ ಎಂದ ಸಂತ.

ತರುಣ ಈಗ ಚಮಚೆಯ ಕಡೆ ನೋಡುತ್ತಾ ಎಣ್ಣೆ ಚೆಲ್ಲಿಹೋಗಿದ್ದನ್ನು ಗಮನಿಸಿದ.

’ಹಾಂ, ಇದೇ ನಾನು ನಿನಗೆ ಹೇಳುವ ಬುದ್ಧಿಮಾತು: ಆನಂದದ ಗುಟ್ಟು ಏನು ಗೊತ್ತಾ? ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಸುಂದರವಾದದ್ದನ್ನು, ಅದ್ಭುತವಾದದ್ದನ್ನು ನೋಡುವುದು; ಅದರ ಜೊತೆಗೇ ಚಮಚೆಯಲ್ಲಿರುವ ಎರಡು ಹನಿ ಎಣ್ಣೆಯನ್ನು ಎಂದೂ ಮರೆಯದಿರುವುದು.’

ಈ ಕತೆಯನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಕೊಡುತ್ತಾ ಒಬ್ಬ ವೃತ್ತಿಜೀವಿ ಮೇಷ್ಟರ ಹಾಗೆ ಈ ಕತೆಯ ಅಥವಾ ರೂಪಕದ ಅರ್ಥಗಳನ್ನು ಹೆಕ್ಕಿ ತೆಗೆಯಲು ಮನಸ್ಸು ತವಕಿಸುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಈ ಅಂಕಣದ ಜಾಣಜಾಣೆಯರು ಈ ಕತೆಯ ಸೂಚನೆಗಳನ್ನು ತಂತಾವೇ ಹುಡುಕಿಕೊಳ್ಳಲಿ, ನನಗೂ ಬರೆದು ತಿಳಿಸಲಿ ಎಂದು ಹಾಗೇ ಬಿಡುತ್ತೇನೆ. 

ಈ ಅಂಕಣದ ಮೊದಲ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದ ಸುಖ ಸಂತೋಷಗಳ ನಾಡುಗಳ ಕಲ್ಪನೆಗಳನ್ನು ಕುರಿತ ವಿಶ್ವ ಸಮೀಕ್ಷೆಗಳ ಮಾನದಂಡಗಳೇನೇ ಇರಲಿ, ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರ ಸುಖ, ಆನಂದದ ಕಲ್ಪನೆಗಳೇ ಭಿನ್ನ ಹಾಗೂ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಎಂಬ ಬಗ್ಗೆ ಯಾರಿಗೂ ಅನುಮಾನವಿರಲಾರದು.   ಆದ್ದರಿಂದಲೇ, ಆನಂದ, ಸಂತೋಷಗಳ ಕಲ್ಪನೆಗಳನ್ನು ಕುರಿತ ಅಂತರ‍್ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಮೀಕ್ಷಾ ಫಲಿತಾಂಶಗಳ ಎದುರು ನಮ್ಮ ಸಣ್ಣಪುಟ್ಟ ಸುಖಗಳ ಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ನಾವು ಎಂದೂ ಮರೆಯಬಾರದು. 

ಈ ನಮ್ಮ ಸ್ವಂತ ಪಟ್ಟಿಯ ಜೊತೆಗೇ ಪಾಲೋ ಕೊಲ್ಹೋನ ಕತೆಯ ಸಂತ ಹೇಳುವ ಚಮಚೆಯಲ್ಲಿರುವ ಎರಡು ಹನಿ ಎಣ್ಣೆ ಚೆಲ್ಲದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಂಡೇ ಲೋಕದ ಎಲ್ಲ ಸುಂದರವಾದದ್ದನ್ನು ನೋಡುವ, ಅರಿಯುವ ಕಣ್ಣೂ ದಕ್ಕಿದರೆ…ಆಗ ನಮ್ಮ ಹ್ಯಾಪಿ ಹಾರ್ಮೋನುಗಳು ಉಕ್ಕುತ್ತಲೇ ಇದ್ದರೆ…   
 



Latest Video


Nataraj Huliyar Official
YouTube Channel

SUBSCRIBE